Najważniejsze rodzaje literackie w Biblii?
Spotkałem się kiedyś z przedstawicielami pewnej grupy religijnej, która uważa siebie z jedynych doskonałych znawców Pisma świętego. Próbowali mnie zarzucić ogromem cytatów wyjętych z Biblii, pokazywali nawet, że posługują się zatwierdzona przez Kościół Biblia Tysiąclecia. Dwie panie, z którymi dyskutowałem przez ponad trzy godziny, dziś mogę z całą odpowiedzialnością powiedzieć bezskutecznie, atakowały mnie jak lwice. A ja, korzystając z praw logicznego myślenia, spokojnie studząc ich zapał, domagałem się, by cytowanie zdania nie były wyrwane z kontekstu bliższego i dalszego, na moje nieszczęście zażądałem jeszcze byśmy uwzględnili, w jakim rodzaju literackim autor święty podał nam Bożą myśl. Panie te nie bardzo wiedziały, o co mi chodzi, więc, strzeliłem, że są różne rodzaje literackie, którymi posługuje się Biblia, np. pieśń, psalmy opis cudów, aforyzm czy bajka?. Co bajka, krzyknęły obie równocześnie: - może to wszystko jest bajką! Więc nadal spokojnie tłumaczyłem im tekst Księgi Sędziów 9,9-15, gdzie jest przecież klasyczny przykład bajki występuje w opowiadaniu Jotama o drzewach wybierających swego króla. Jakież było moje zdziwienie, gdy po dłuższym wywodzie usłyszałem: - to pan, proszę księdza, jest niewierzący, a my stąd idziemy! Cóż pomyślałem sobie, a może nawet powiedziałem to głośno, Bogu niech będą dzięki, że tak mnie osądzacie, według waszych kryteriów, bo w przeciwnym razie musiał bym się poważnie zastanawiać nad poziomem mojej religijnej świadomości i zaczynać studia seminaryjne i biblijne od nowa. Przekonało mnie to jedynie bardziej do tego, że na katechezie, w czasie spotkań grup biblijnych, wykładów czy nawet w czasie homilii z uporem maniaka wciąż zwracam uwagę na rodzaje literackie i was zapraszam do poznania kilku.
Wymienię jeszcze tylko kilka przykładów i odnośniki biblijne poszukajcie i zidentyfikujcie je sami:
Księgi Starego Przymierza:
Pieśni: świeckie Ez 24,3-5; religijne wszystkie psalmy
Przysłowia 1 Sm 24,14; zagadki – Sdz 14,10-18; sagi Rdz 19, 1 n; legendy Rdz 28,10-19; bajki – 2 Krl 14,9; opowiadania dydaktyczne Rut, Judyta, dzieła historyczne 1 Sm 4-6; formuły wyznania wiary Pwt 6,20-25; zbiory ustaw Wj 21,20. 21,2-11; kodeksy prawne Kpł 17-26.
Charakterystyczne rodzaje literackie w Nowym Testamencie: ewangelie, listy, monografia historyczna, apokalipsa, przypowieści ( od 27 do 100), pieśni itd...








